Toshkent sh., Chilonzor tumani, Katta qani koʻch., 13/1
Uyqu buzilishlarining sabablari nima? Insomniya va narkolepsiya haqida zamonaviy tibbiyot
Sifatli uyqu — jismoniy va ruhiy salomatligimizning eng asosiy poydevoridir. Biroq bugungi kunda doimiy stress, texnologiyalar va tezkor hayot ritmi sababli millionlab insonlar turli xil uyqu buzilishlaridan aziyat chekmoqda.
Uyqu buzilishlarining sabablari nima? Insomniya va narkolepsiya haqida zamonaviy tibbiyot
Tibbiyot amaliyotida uyqu buzilishining eng ko‘p o‘rganilgan va keng tarqalgan ikki turi omniprezedentdir: insomniya (bessonitsa) va narkolepsiya. Toshkentdagi Hilol Med ko‘p tarmoqli tibbiyot markazi shifokorlari uyqu muammolarining kelib chiqish sabablari va ulardan vaqtida xalos bo‘lish yo‘llarini tushuntirib berishadi.
1. Insomniya (Surunkali uyqusizlik)
Insomniya — bu uyquga ketishning qiyinlashishi, tunda tez-tez uyg‘onib ketish yoki uyquning o‘ta yuzaki bo‘lishi bilan kechadigan surunkali holatdir. Statistikaga ko‘ra, yer yuzi aholisining 10–20 foizi ushbu muammodan qiynaladi.
- Asosiy sabablari: Doimiy stress, depressiya, nevroz, migren (kuchli bosh og‘rig‘i), asab tizimining surunkali kasalliklari (masalan, parkinsonizm), bosh miya jarohatlari yoki o‘tkazilgan yallig‘lanishlar (ensefalit).
- Oqibatlari: Insomniyadan aziyat chekuvchilar oylar yoki yillar davomida normal uxlay olmaydilar. Garchi ular kundalik ish faoliyatini davom ettira olsalar-da, vaqt o‘tishi bilan surunkali charchoq, immunitet pasayishi, diqqat tarqoqligi va yurak-qon tomir tizimi muammolariga duch kelishadi.
2. Narkolepsiya (Haddan tashqari ko‘p uyquchanlik)
Narkolepsiya — bu markaziy asab tizimining kam kuzatiladigan nevrologik kasalligi bo‘lib, unda miya uyqu va uyg‘oqlik davrlarini to‘g‘ri boshqara olmaydi.
- Asosiy belgilari: Ko‘pchilik narkolepsiyani kunlab to‘xtovsiz uxlash deb o‘ylaydi, biroq unday emas. Narkolepsiyaning asosiy belgisi — kunduzi odamning o‘ziga bog‘liq bo‘lmagan holda, to‘satdan va kuchli uyqu bosishi (bemor gaplashib turib, ovqatlanib turib ham uxlab qolishi mumkin). Shuningdek, xotira sustlashishi, uyqu falaji (sanroq) va ba’zan his-tuyg‘ular (kulgi, g‘azab) vaqtida tana mushaklarining to‘satdan bo‘shashib ketishi (katapleksiya) kuzatiladi.
- Kelib chiqish sabablari: Kuchli ruhiy va jismoniy stress, miyadagi gormonal gipokretin moddasining yetishmasligi, bosh miya infeksiyalari va jarohatlari.
Hilol Med klinikasida uyqu muammolarini davolash
Uyqu buzilishini shunchaki uyqu dorilari (sedativlar) ichish bilan davolab bo‘lmaydi. Aksincha, dorilarni palapartish ichish ularga o‘rganib qolish (qaramlik)ni keltirib chiqaradi va ahvolni yanada og‘irlashtiradi. Shifokor nazoratisiz dorilar bergan samara vaqtinchalik bo‘ladi.
Hilol Med tibbiyot markazida uyqu buzilishlarini davolashga kompleks yondashiladi:
- Mutaxassislar ko'rigi: Tashxis qo‘yish va davolash rejasini tuzish uchun tajribali nevropatolog (nevrolog), neyropsixolog yoki psixoterapevt jalb etiladi. Chunki uyqu muammolari ko‘p hollarda yashirin depressiya va nevrozlar asoratidir.
- Sog‘lomlashtirish muolajalari: Klinikamiz qoshidagi qulay kunduzgi statsionarida asab tizimini tinchlantiruvchi muolajalar, tanadagi taranglikni oluvchi professional davolash massaji va fizioterapiya xizmatlari yo‘lga qo‘yilgan.
Sog‘lom va xotirjam uyquingizni o‘zingizga qaytaring. Mutaxassis ko‘rigidan o‘tish va samarali davolanish uchun hoziroq Hilol Med klinikasiga murojaat qiling va qabulga yoziling!
blogs
2026-07-09Xansirash va nafas qisilishi (dispnoe): Sabablari, tashxis va samarali davolash
Tez yurganda, zinadan ko‘tarilganda yoki hatto tinch holatda ham havo yetishmasligini his qilyapsizmi? Tibbiyotda nafas qisishi (dispnoe) deb ataladigan xansirash — bu shunchaki charchoq belgisi emas, balki organizmdagi jiddiy kasalliklardan ogohlantiruvchi signal bo‘lishi mumkin.
2026-07-09Bola nega tunda siyib qo‘yadi (Enurez)? Sabablari va qaysi shifokorga murojaat qilish kerak?
Bolaning tunda tagini xo‘llab qo‘yishi — ko‘plab ota-onalarni xavotirga soladigan va tez-tez duch kelinadigan muammolardan biridir. Tibbiyotda bu holat tungi enurez deb ataladi. Ko‘pchilik buni oddiy hol yoki vaqt o‘tishi bilan o‘tib ketadigan odat deb hisoblaydi, biroq uning zamirida bolaning asab yoki siydik-tanosil tizimi bilan bog‘liq jiddiy sabablar yotishi mumkin.
2026-07-09Insult nima? Kasallikning tarqalishi, belgilari va shoshilinch yordam
Insult — bu bosh miyada qon aylanishining to‘satdan va o‘tkir buzilishi bo‘lib, inson hayoti va sog‘lig‘i uchun eng xavfli tibbiy holatlardan biri hisoblanadi. Miyaga qon borishi to‘xtaganda yoki qon tomiri yorilganda, miya hujayralari kislorod yetishmasligidan bir necha daqiqa ichida nobud bo‘la boshlaydi.
2026-07-09Insult yosh tanlaydimi? Nega bu xavfli kasallik tobora "yosharyapti"?
Ko‘pchilik orasida insult faqat keksa yoshdagi insonlarga xos kasallik degan noto‘g‘ri tushuncha yuradi. Haqiqatdan ham, yosh o‘tishi bilan qon tomirlari o‘z elastikligini yo‘qotadi, arterial qon bosimi (davleniya) ko‘tariladi va surunkali kasalliklar to‘planib boradi. Bularning barchasi keksalarda insult xavfini bir necha barobar oshirishi tibbiy faktdir.
2026-07-09Insult profilaktikasi: Qon bosimi va tomirlarni qanday nazorat qilish kerak?
Insult — bu to‘satdan sodir bo‘ladigan kasallikdek ko‘rinsa-da, aslida u inson organizmida yillar davomida to‘planib qolgan muammolarning oqibatidir. Eng muhimi — insult holatlarining qariyb 80 foizini barvaqt profilaktika va to‘g‘ri turmush tarzi orqali oldini olish mumkin.
2026-07-09Epilepsiya nima? Kasallik belgilari, sabablari va zamonaviy davolash
Epilepsiya (tutqanoq kasalligi) — bu bosh miya faoliyatining surunkali nevrologik kasalligi bo‘lib, u to‘satdan paydo bo‘luvchi xurujlar (sudorogalar), tana a’zolarining qaltirashi yoki qisqa muddatli hushdan ketishlar bilan namoyon bo‘ladi.
2026-07-09Epilepsiya nasldan-naslga o‘tadimi? Kasallik moyilligi va haqiqiy faktlar
Epilepsiya tashxisi qo‘yilganda yoki oilada kimdir bu kasallik bilan og‘riganida, ota-onalarni eng ko‘p qiynaydigan savol tug‘iladi: "Epilepsiya nasliy kasallikmi? U farzandlarimga ham o‘tadimi?"
2026-07-09Tutqanoq xuruji qanday boshlanadi? Bosqichlari va birinchi yordam qoidalari
Tutqanoq (epilepsiya) xuruji — bu bosh miya neyronlarida to‘satdan paydo bo‘ladigan o‘ta kuchli elektr razryadlarining oqibatidir. Ko‘p hollarda xuruj hech qanday ogohlantirishsiz, to‘satdan va kutilmaganda boshlanadi.
2026-07-09Tutqanoq xuruji paytida birinchi yordam: Nimalar qilish kerak va nimalar qat'iyan taqiqlanadi?
Tutqanoq (epilepsiya) xurujiga guvoh bo‘lish har qanday insonni esankiratib qo‘yishi mumkin. Biroq bu vaziyatda eng muhimi — vahimaga tushmaslik va bemorga to‘g‘ri, xavfsiz yordam ko‘rsatishdir.
2026-07-09Meningit nima? Kasallik belgilari, sabablari va nevrologik asoratlarning oldini olish
Meningit — bu bosh va orqa miya pardalarining o‘tkir yallig‘lanishi bilan kechadigan, hayot uchun o‘ta xavfli yuqumli (infeksion) kasallikdir. Kasallik har qanday yoshda uchrashi mumkin, biroq u asosan bolalarda o‘ta og‘ir va chaqmoq tezligida kechishi bilan ajralib turadi.
2026-07-09Parkinson kasalligi va parkinsonizm nima? Kelib chiqish tarixi va asosiy belgilari
Parkinson kasalligi (yoki parkinsonizm) — bosh miyadagi harakatlarni boshqaruvchi maxsus neyronlarning shikastlanishi va organizmda dofamin gormoni yetishmasligi natijasida kelib chiquvchi markaziy asab tizimining surunkali, o‘tib ketuvchi bo‘lmagan kasalligidir.
2026-07-09Parkinson kasalligi faqat keksalarda uchraydimi? Kasallik tarixi va "yosh" parkinsonizm
Parkinson kasalligi haqida gap ketganda, ko‘pchilikning ko‘z oldiga faqat yoshi ulug‘ insonlar keladi. Haqiqatdan ham, ushbu asab tizimi kasalligi asosan keksa yoshdagi insonlarda ko‘proq aniqlanadi. Biroq tibbiyot amaliyotida kasallikning nisbatan yoshroq davrda boshlanish holatlari ham uchrab turadi.
2026-07-09Parkinson kasalligi sabablari va miyadagi yashirin o‘zgarishlar: "Qora modda" siri
Parkinson kasalligi uzoq yillar davomida dunyo olimlari uchun eng katta tibbiy jumboqlardan biri bo‘lib kelgan. Kasallikning tashqi belgilari (titrash va qotish) yaqqol ko‘rinib tursa-da, shifokorlar uzoq vaqt davomida bemorlar miyasida hech qanday ko‘zga ko‘rinarli o‘zgarish topa olishmagan.
2026-07-09Bosh aylanishi (Vertigo) sabablari nima va u qanday kasalliklar belgisi?
Bosh aylanishi — bu inson o‘z tanasini fazoda muvozanatini yo‘qotgandek, atrofdagi buyumlar esa uning atrofida aylanayotgandek tuyuladigan o‘ta yoqimsiz va keng tarqalgan holatdir. Ko‘pchilik bunga oddiy charchoq deb qaraydi, biroq tibbiyotda bosh aylanishi o‘nlab jiddiy kasalliklarning, xususan, asab va qon tomir tizimi muammolarining boshlang‘ich belgisi bo‘lishi mumkin.
2026-07-09Odam siqilganda va asabiylashganda boshi aylanadimi? Psixogen bosh aylanishi haqida
Ko‘pchilik bosh aylanishini faqat qon bosimi o‘zgarishi (davleniya), kamqonlik yoki jismoniy charchoq bilan bog‘laydi. Biroq tibbiyot amaliyotida mutlaqo sog‘lom odamning ham kuchli stress, qo‘rquv va asabiy zo‘riqish paytida boshi qattiq aylanishi ilmiy isbotlangan.
2026-07-09Qo‘llar nega titraydi? Tremor sabablari, turlari va zamonaviy davolash yo‘llari
Qo‘llarning titrashi (tremor) — bu qo‘l, oyoq, bosh yoki butun tanada kuzatiladigan to‘satdan yoki doimiy ixtiyorsiz titroq harakatlardir. Ko‘pincha bu holat ikkala qo‘lda bir xil (simmetrik) tarzda namoyon bo‘ladi va odam qo‘llarini oldinga cho‘zib turganda yoki biror narsani ushlamoqchi bo‘lganda yaqqol seziladi.
2026-07-09Ikkala tizza nega qaqshab og‘riydi? Sabablari, belgilari va tog‘ay yemirilishining oldini olish
Tizza og‘rig‘i (gonartroz yoki bo‘g‘im kasalliklari) — bu tana a’zolarida eng ko‘p yuklama tushadigan bo‘g‘imlarning shikastlanishi bo‘lib, hayot sifatini keskin pasaytiruvchi o‘ta jiddiy muammodir. Ikkala tizzaning birdek lanj bo‘lib, qaqshab og‘rishi ko‘proq keksa yoshdagi insonlarda va ayniqsa ayollarda uchrashi ko‘p kuzatiladi.
2026-07-09Oligofreniya (Bolalarda aqliy zaiflik) nima? Sabablari, belgilari va korreksiyalash yo‘llari
Oligofreniya (aqliy zaiflik) — bu tug‘ma yoki erta bolalik davrida (3 yoshgacha) bosh miya tuzilmalarining yetarli darajada rivojlanmay qolishi natijasida kelib chiquvchi intellektual va ruhiy orqada qolish holatidir. Bu kasallik bolaning mantiqiy fikrlashi, xotirasi, nutqi, emotsional dunyosi va atrof-muhitni anglash qobiliyatining sustligi bilan namoyon bo‘ladi.
footer_title
footer_desc
informations
contact_and_location
Toshkent sh.,
Chilonzor tumani,
Katta Qani ko'ch.,
13/1
hilolmedcenter@mail.ru
© Hilol med — Repid Agency tomonidan ishlab chiqilgan.